İsrail'in Cenin'deki operasyonunun tüyler ürperten sonuçları ortaya çıkıyor: Bütün kent yerle bir edilmiş. Enkaz altında yüzlerce ceset var. İsrail askerleri ise yardım malzemelerini kente sokmuyor.

İsrail'in Batı Şeria'nın Cenin kenti yakınlarındaki mülteci kampına düzenlediği dokuz günlük kanlı operasyonun tüyler ürpertici boyutları gözler önüne seriliyor. Günler sonra kampın belli kısımlarına girmeyi başarabilen gazeteciler ve uluslararası yardım örgütleri, çoğu 18 yaşın altında 15 bin insanın yaşadığı kamptaki yıkımı gördüklerinde, 'deprem bölgesi' ifadesini kullandı. İsrail ordusu kamptaki cesetleri toplayıp gömme çalışmalarına Kızılhaç ve Kızılay nezaretinde devam ederken, Uluslararası Af Örgütü acil uluslararası soruşturma isteyerek, önemli katliam kanıtlarının yok edilebileceği uyarısı yaptı.
Batılı habercilerin ve yardım örgütlerinin Cenin mülteci kampıyla ilgili izlenimleri şu şekilde:
Uluslararası Kızılhaç Komitesi (ICRC): ICRC sözcüsü Jessica Barry, kamptaki durumu 'dehşet verici' diye niteleyip, ceset kokusunun 'korkunç' olduğunu belirtti. ICRC, ceset toplama görevinin çok zorlu olduğunu kaydederek, 'aynı deprem bölgesi' gibi insani yardıma ihtiyaç olduğunu açıkladı. Hâlâ çok sayıda cesedin enkaz altında olduğunu belirten yetkililer, gerekli iş makinalarını bulamadıklarını kaydetti. ICRC, hâlâ sokağa çıkma yasağı bulunan kampa girişin hâlâ büyük sorun olduğunu belirterek İsrail'in yardım malzemesi sokulmasını engellemesini de eleştirdi.
The Independent muhabiri Phil Reeves: Kampın, en ağır yıkımın yaşandığı merkezine ulaşan Reeves, tüm evlerin dümdüz edildiğini belirterek, bir savaş suçu işlendiğinden kuşku duymanın mümkün olmadığını yazdı. Yıkıntıların altında hâlâ yüzlerce insanın bulunduğunun en bariz kanıtının, ortalığı kaplayan ağır ceset kokusu olduğunu vurgulayan Reeves, "Daha önce kaçan mültecilerin anlattıklarının abartılı olabileceğini düşünüyordum. Ama şimdi burada bir katliam yapıldığına
inanıyorum" ifadelerini kullandı.
Kemal Enis adlı genç bir Filistinli, Reeves ve beraberindeki gazetecilere İsrail'in 30 cesedi gömdüğü söylenen bir toplu mezarı gösterdi. Enis'e göre, İsrail buldozerleri burada yarı yarıya yıkılmış evlerdeki 30 cesedi önce kepçelerle alıp bir kenara yığdı. Daha sonra evler, cesetlerin üzerine yıkıldı ve İsrail tankları enkazın üzerinden geçerek zemini düzledi. Reeves, buradaki ceset kokusunun dayanılmaz olduğunu belirtti.
The Times muhabiri Janine di Giovanni: Giovanni, haberinde, "Son 10 yılda Bosna, Çeçenya, Sierra Leone ve Kosova'dan haber geçtim. Ama bu kadar açık bir yıkım, insan hayatına bu denli saygısızlık görmedim" diye yazdı. Giovanni, kampın merkezindeki Harat el-Havaşim'de, dört futbol sahası büyüklüğünde bir alandaki 200'den fazla evin yerle bir edildiğini ve kamp sakinlerinin İsrail'in burada toplu mezar açtığına dair tanıklıkları olduğunu kaydetti.
The Guardian muhabiri Suzanne Goldenberg: Goldenberg, kamp merkezinde yıkılan evlerin enkazında buzdolaplarından çocukların okul defterlerine kadar her şeyin toza karıştığını ve ağır kokunun dehşet verici olduğunu yazdı. Goldenberg, sağda solda silahlı birkaç Filistinlinin yanmış ve çürüyen cesetlerini gördüğünü kaydetti. Goldenberg'in konuştuğu Filistinliler, İsrail ordusunun yıkılacak evleri önceden belirlediğini ve askerlerin ellerinde haritalar gördüklerini anlattı.
Haaretz (İsrail): Gazete, İsrailli askerlerin anlatımlarına dayanarak verdiği haberde, bubi tuzaklarının Filistinli sivilleri kalkan olarak kullanarak arandığını yazdı. Cenin operasyonuna katılan İsrailli bir asker, kuşkulu evlere önce Filistinlileri soktuklarını, yollarda görülen patlayıcı benzeri nesneleri de Filistinlilere aldırdıklarını aktardı.
Liberation muhabiri Christophe Ayad: Cenin kampı bir volkan gibiydi. Şimdi bir krateri de oldu. Kampın merkezinde artık hiçbir şey yok. Tek bir duvar bile kalmamış. Sadece taş yığınları var. Sanki bir taş ocağındayız. 300'e 500 metrelik kocaman bir oyuk var, tıpkı ay yüzeyindekiler gibi vadileri ve tepeleri olan. Kamp sakinleri evlerinin daha önceki yerini bulmakta zorlanıyor. Ceset sayısını kimse tahmin edemiyor.
Le Monde: Buldozerler yapıların pestilini çıkararak helikopter ve tankların 'çalışmasını' tamamlamış. Evler bir depremden çıkmış gibi görünüyor.

Dış Haberler
Radikal ; 17.04.2002