AKP, zinanın suç olması için gelenek ve görenekleri öne sürse de, dünya tarihine bakılınca iki temel neden öne çıkıyor: Din hukukunun temel kurallarından biri olması ve erkeklik onuru

Zinayı, 'işleyeni devletin cezalandıracağı bir suç'a dönüştürmek için yeni Türk Ceza Kanunu tasarısında bazı düzenlemeler yapmak isteyen AKP hükümeti, buna neden olarak gelenek ve görenekleri öne sürüyor. Ancak milattan önce başlayıp günümüze kadar ulaşan uygulamalar, zinanın suç sayılmasının dayanağının Başbakan Tayyip Erdoğan'ın söylediği gibi
'aldatmayı önleme', 'halkın onurunu kurtarma' ya da 'aileyi kurtarma' olmadığı, tersine 'din hukukunun temel kurallarından birinin' ve 'erkeklik onurunun' korunması olduğunu ortaya koyuyor.

Roma'da cezası ölümdü
Bir dönem Britanya'dan Kuzey Afrika' ya, hatta Anadolu'ya hükmeden Roma İmparatorluğu'nda zina konusunda katı uygulamalara başlıca örnek, ünlü Marcus Cato'nun "Eşlerini zinada yakalayan kocalar, onları öldürün. Eğer sarhoşsa, cezalandırın, eğer başka bir erkekle yanlış şeyler yapmışsa öldürün" sözleridir. Roma'nın yazılı kayıtlarında da, "Eğer karını zinada yakaladıysan öldür" deniliyor.
Portekiz, Britanya ve İspanya gibi emperyalist krallıklar da sömürgelerinde uyguladıkları 'koloniyal ceza yasalarında' eşini zina sırasında yakalayan bir erkeğe 'öldürme' hakkı tanıyordu. Kadının ise böyle bir hakkı bulunmuyordu. Bu tür suçlar 'tutku suçları' kategorisindeydi.

Üç dinin ortak emri
İslam ve Museviliğin zina hakkındaki yaptırımları birbirine çok benziyor ve ağır cezalar isteniyor. Tevrat'ın Levliler ve Tensiye bölümlerinde, başka bir kadınla zina eden adamın mutlaka öldürülmesi, babasının evindeyken zina yapan genç kızın İsrail'e alçaklık ettiği gerekçesiyle halk tarafından taşlanması emrediliyor.
Kuran'da ise Nur Suresi'nde, 'Zina eden kadın ve zina eden erkekten her birine yüz değnek vurun; eğer Allah'a ve ahiret gününe gerçekten inanıyorsanız, Allah'ın dinini uygulamada bunlara bir acıyacağınız tutmasın! Ayrıca mü'minlerden bir grup cezalandırılmalarına şahit olsun!' der.
Zina eden insanların normal insanlarla evlenmesini yasaklayan İslam, iftiraya da ağır yaptırım getiriyor ve zinanın kanıtlanması için dört tanık şartı istiyor. Ancak halihazırda şeriat ve benzer kurallarla yönetilen İslam ülkelerinde kadın aleyhine bir uygulama söz konusu.
Öğretisinde zinaya karşı çıkılsa da, Katolik mezhebi dışında Hıristiyanlık dini zinaya 'acımasız' tedbirler getirmiyor.
Günümüzde Batı medeniyetinde zina, eşler arasındaki ahlaki bir soruna dönüşmüş, bu nedenle ceza yasalarından çıkıp boşanma davalarında gerekçe olarak yerini almış. Buna karşın 21. yüzyılda birçoğu İslam ülkesi olmak üzere zinayı ceza yasalarında suç olarak tanımlayan devletler var.
Üstelik ilk çağlarda olduğu gibi kadın aleyhine ayrımcılık bulunuyor. İşte bu devletlere ve uygulamalara bazı örnekler:

- İran ceza yasasında özel suçların bulunduğu ikinci bölümdeki zina, yapanın yaş, evlilik durumu gibi faktörlere göre, kırbaç, değnekle dövme ve ölüm gibi cezaları gerektiriyor. Müslüman kadınla zina yapan gayrimüslim erkek, tecavüz yoluyla zina yapan erkek, yakın akraba ya da üvey anneyle zina yapanlar ölümle cezalandırılıyor. Ölüm recm yoluyla gerçekleştiriliyor.

- Mısır Ceza Yasası'nın 274. maddesine göre evli bir kadın zina suçu işlerse, iki yıla kadar hapisle cezalandırılıyor. Buna karşılık erkek zina yaparsa altı ay ceza alıyor.
Evli erkeğin hayat kadınıyla birlikte olması suç sayılmıyor. Buna karşın bu konuya ilişkin 240. madde, evli erkekle birlikte olan hayat kadınının cezalandırılmasını öngörüyor. Mısır Anayasası'ndaki eşitlik ilkesi nedeniyle ceza yasasının ilgili maddesinin anayasaya aykırı olduğu tartışılıyor.

Kadının savunma hakkı yok

- Hindistan Ceza Yasası'nın 497. maddesi, zina konusunda ilginç düzenlemeler içeriyor. Yasa, eşlere ayrım yapmaksızın dava etme hakkı tanıyor. Ancak uygulamada kadının savunma hakkının olmadığı ortaya çıkıyor. Ceza, zinanın kanıtlanması konusundaki tutarlılığa göre değişiyor.

- Lübnan'da zina 'onur suçları' arasında düzenleniyor. Ceza Yasası zina yapan kadın için üç ay ile iki yıl arasında ceza öngörüyor. Erkek için durum biraz farklı ve kendi evinde ya da bilinen bir evde 'iş üstünde yakalanması' koşuluyla bir aydan bir yıla kadar hapis cezasına çarptırılıyor.

- Sudan Ceza Yasası'nın 146. maddesine göre zina, idam cezası gerektiren suçlar arasında. Evlenmeden cinsel ilişki zina sayılıyor. Zina yapan kadın evliyse taşlamayla öldürülüyor. Bekârsa 100 kırbaç vuruluyor.

Dört tanık gerekiyor

- Pakistan Ceza Yasası'nda zina kişisel suç olmaktan çıkarılıp 'devlete karşı suça' dönüştürüldü. Zinanın kanıtı için şeriat kuralları gereği dört tanık aranıyor. Ancak aynı tanık sayısı, tecavüze uğrandığını kanıtlamak için de aranıyor. Tecavüz olduğu kanıtlanamazsa, mağdur da zina ile suçlanıyor. Ceza, taşlama ve kırbaç ama 1980'den beri hiç rastlanmadı.

- Manila Ceza Yasası'nın 333. maddesi, 'Zina, evli bir kadının kocası olmadan bir erkekle seksüel anlamda birlikte olması' diyor. 334. madde erkeklerin karısı olmadan kadınlarla birlikte yaşaması gibi durumlarda zinadan cezalandırılmasını öngörüyor.

- Etiyopya'da zina, boşanma davalarında 'en ciddi neden' olarak kabul ediliyor.

Eşe öldürme yetkisi

? Ürdün Ceza Yasası'nın 340. maddesi, zina yapan eşini öldüren kocaya cezadan muafiyet getiriyor. - cezası 1-3 yıl arasında değişiyor. Cezanın ağırlığı zinanın yapıldığı yere ve evlilik durumuna bağlı.

- Fas ve Suriye ceza yasalarında da Ürdün gibi zina yapanı öldürenin cezası indiriliyor, ya da yok sayılabiliyor.

ABD'nin yarısında suç

- Batı Avrupa ceza yasalarında zina konusunda düzenleme yok. 1800'lü yılların ardından Napolyonik Ceza Sistemi'ni savunan Avrupalı yasa yapıcılar, yasa ile ahlaki değerlerin birbirinden ayrılması görüşünü savundu ve Avrupa zina gibi seksüel suçları ayırt etmeye başladı.
Fransızların da desteğiyle Avrupa'ya yayılan bu anlayışla, zina gibi kavramlar 'suç' olmaktan tamamen çıkarıldı. Bu nedenle, Türkiye'nin üye olmaya çalıştığı AB mevzuatında zina suç sayılmıyor.

- ABD'yi oluşturan eyaletlerin yarısında zina suç olarak tanımlanıyor. Örneğin Colorado'nun ceza yasasında zina, 'Evli bir insanın, eşi olmayan diğer bir insanla seksüel birlikteliği' olarak tanımlanıyor. Bu suçu işleyenlere hâkimlerin inisiyatifinde olmak üzere para cezası ya da hapis verilebiliyor.

- Havai Krallığı'nda da ABD gibi cezalar İslam ülkelerindekinden insaflı. Havai Ceza Yasası'nın 8. bölümünde zina yapan erkek 30 ile 100 dolar para cezası ya da üç ila 12 ay ağır hapis cezasına çarptırılıyor. Zina yapan kadının cezası ise 10 ile 30 dolar ya da iki ile dört ay ağır hapis cezası olarak belirlenmiş.

Bugüne kadar kadınlar pek çok dram yaşadı

- Zinanın idamla cezalandırıldığı Afganistan'da (Taliban rejimi sırasında) 18 Mart 1996'da Jamila isimli kadın yakın akrabası olmayan bir erkekle ülkeden ayrılmaya çalışırken recmedildi. Zina yaptığı iddia edilen 40 yaşındaki Nurbibi değnekle ve taşlarla dövüldü.

- Birleşik Arap Emirlikleri'nde hizmetçi olarak çalışan bekar Endonezya vatandaşı Kartini Binti Karim, Hintli bir erkekten hamile kaldı. Zinayla suçlandılar. Karim, tercüman ve avukat olmaksızın yargılandı. Büyükelçiliği ile görüşme hakkını bile kullanamadı. Şeriat kuralları gereği recmle cezalandırıldı. Ancak cezası bir yıl hapis ve sınır dışı edilmeye indirildi.

- Amina Abdullani de Birleşik Arap Emirlikleri'nde evlilik öncesi ilişki nedeniyle 100 kırbaçla cezalandırıldı.

- Aynı ülkede 18 yaşındaki Attine Tanko evlilik öncesi ilişki ve hamilelik nedeniyle suçlu bulundu. 100 kırbaçla cezalandırıldı ve cezaevine konuldu. Erkek arkadaşı da kırbaç ve cezaevinden kaçamadı.

- Nijerya'da Bariya İbrahim Magazu adlı bir kadın, Eylül 2003 tarihinde üç kişinin tecavüzüne uğradı. Buna rağmen mahkeme kendisini suçlu buldu. Çünkü babasının kendisini erkeklerle birlikte olmaya zorladığını kanıtlayamadı. 180 kırbaç cezası aldı.

- Nijerya'da Mart 2002'de Safiya Hussaini omuzlarına kadar gömülerek taşlanması cezası verildi. Fakat 13 aylık çocuğunu emzirdiği için cezası ertelendi. 2002 Temmuz'unda kasabasından biriyle evlendi.

- 2002 Mart ayında Nijerya'da Amina Lawal Kurami isimli bir kadın, zina yaptığı gerekçesiyle ölümle cezalandırıldı. Cezası çocuğunu emzirdiği için ertelendi. Büyük tartışmaların ardından cezası düşürüldü.

- 2002 Mayıs ayında Nijerya'da Sarimu Mohammed adlı 50 yaşındaki adam, dokuz yaşındaki bir kıza tecavüz ettiği için taşlanarak öldürülme cezasına çarptırıldı.

- 2002 yılında yine Nijerya'nın Bauchi eyaletinde 19 yaşındaki Adama Unusua nişanlısı ile birlikte olduğu ve hamile kaldığı için 100 kırbaçla cezalandırıldı.

- 2002 Haziran'da Yunus Rafin Şivaya adlı kişi zina ile suçlandı ve taşlanarak öldürülmesi kararlaştırıldı. Yunus Şivaya, komşusunun karısıyla birlikte olmakla suçlandı.

- 25 Ağustos 2002 tarihinde Nijerya Yüksek Şeriat Mahkemesi iki kişinin taşlanarak öldürülmesi kararını onayladı. 32 yaşındaki Ahmed İbrahim ile âşığı Fatma Usman evlilik öncesi ilişkide bulunduklarını itiraf etti.

- Sudan'da Aralık 2001'de Müslüman olmayan 18 yaşındaki hamile Abok Alfa Akok adlı bir kadın, kocası tarafından zina yapmakla suçlandı. Kendisi ise tecavüze uğradığını iddia etti. Tecavüz ettiği iddia edilen kişi delil yetersizliğinden yargılanamadı. Şeriat, Müslüman olmayanların yargılanmasında kullanılmayacağı halde Akok yargılandı. 75 kırbaç cezası aldı ve ceza kısa sürede yerine getirildi.

Ankara, Radikal
06.09.04