İçişleri Bakanlığı, bir ihbar üzerine soruşturma başlatarak 1978-1994 yılları arasında Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu (TTOK) tarafından işletilen Sarı Köşk, Hıdiv Kasrı ve Malta Köşkü’nden kaybolduğu iddia edilen tabloların peşine düştü. Kayıp tablolar arasında Zonaro imzalı ‘Sultan Abdülhamit’ ve ‘Abdülaziz’ tabloları da var.

Müfettiş raporlarına göre kayıp olan tabloların arasında İtalyan saray ressamı Fausto Zonaro tarafından yapılan ve bugünkü değeri 1 milyon dolar olduğu iddia edilen ‘Sultan Abdülhamit’ tablosu ve Malta Köşkü’nün ilk sahibi ‘Abdülaziz’in tablosu da yeralıyor. İddiaları inceleyen müfettişler, hazırladıkları raporu ‘Gereği İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nca yapılmak üzere’ İstanbul Valiliği’ne sundu. Valilik de konuyu İstanbul Belediyesi’ne havale etti.

Köşklerin 1994 yılında İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne devri sırasında, tarihi tablo ve kitapların geri verilmediği, tabloların iyi muhafaza edilmediği ve tarihi kitapların eski TTOK Başkanı Çelik Gülersoy tarafından başkalarına satıldığı iddiaları, TTOK Yönetim Kurulu Başkanı Ferit Epikmen tarafından yalanlandı.

Köşkleri harap devralıp adam ettiklerini söyleyen Ferit Epikmen, ‘Belediyeden yıkılmakta olan 4 duvar teslim aldık. Köşkler tamamen terk edilmişti ve içleri bomboştu. Devri sırasında kendi aldığımız bazı eserleri belediyeye vermek istedik, ama onlar istemedi’ dedi.

Yapılan teftişin ‘art niyet’ taşıdığını ileri süren Ferit Epikmen, ‘Vefat etmiş bir insana 30 yıl öncenin olmamış şeylerini yüklemek bardağı taşırdı. TÜBİTAK, Kızılay, THK ve diğer bazı cumhuriyet kuruluşlarının ardından acaba sıra Turing’e mi geldi? Kurumun her şeyi kayıtlıdır, buradan hiçbir şey satılamaz. Verilemeyecek hiçbir hesabımız yok, her şeyimiz açık’ diye konuştu.

KÖŞKLERİN DEVİR HİKAYESİ

1978’de Yıldız Parkı içindeki Malta Köşkü ve Çadır Köşkü ile Emirgan Parkı içindeki Sarı Köşk, Beyaz Köşk, Pembe Köşk, 1982’de de Hıdiv Kasrı Turing’e devredildi. Köşkler, aralarında Prof. Metin Sözen ve Prof. Doğan Kuban’ın da bulunduğu uzman kadro ile tarihi kayıtlar incelenerek aslına uygun restore edildi. 12 Eylül 1980 askeri darbesinin ardından Turing’in 20 yıllık olan sözleşmesi 10 yıla indirildi. İstanbul Belediyesi 1982 tarihli bir protokol ile Turing’e devrettiği tarihi köşklerin işletim hakkını, 1992 yılında ek kullanım hakkı ile uzattı. 1994 yılında ek kullanım hakkının bitimiyle belediye, Turing ile arasındaki protokolü yenilemeyeceğini belirterek köşkleri boşalttırdı.

İstanbul, Hürriyet
14.02.2005