| |
Karşı kıyıdan 6-7 Eylül anıları.
1955 yılının 6-7 Eylül olaylarını yetişkin bir yaşta; 35 yaşında
yaşayan Anastasi Sakopulos, İTÜ mimarlık-mühendislik fakültesisinden
1947 yılında mezun olmuştu. Heybeliada'lıydı... 1956 yılında İstanbul'u
terk ederek İsviçre üzerinden Atina'ya göçtü. Bugün 85 yaşında olan
Anastasi Sakopulos, Eylül olaylarından sonra İstanbul'a hiç gitmek
istemedi. "Türkiye'yi ve Atatürk'ü çok seviyordum. Atatürk'ü
hala seviyorum" diyen Sakopulos, "Atatürk yaşasaydı asla
bu çirkin olaylar yaşanmazdı. Türkiye'nin gidişatı, Mustafa Kemal'in
çizgisinden çıktığı için o zamandan beri kötüye doğru gidiyor"
diyor. Sakopulos'un 6-7 Eylül anıları şöyle:
HEPİNİZİ KESMEYE GELDİK!
... Ben Heybeliada'lıyım ve adamı çok severim. Ama, mimarlık-mühendislik
gereği İstanbul'un içinde Sıraselviler'de- yaşamaya başlamıştım.
Heybeli'de de kirada oturduğum bir ev vardı. 6 Eylül günü Heybeli'de
Ayi Yorgi tepesi yakınlarında oturan bir arkadaşımın evine bezik
oynamaya gitmiştim. Saat 22.00 sularında faytoncum balkonun aşağısına
gelerek, "Anastas bey, adada kötü şeyler oluyor, gelin sizi
eve götüreyim" diye bağırmaya başladı. Faytonla alelacele eve
giderken, binlerce kişinin demir çubuklarla, sopa ve zincirlerle
evleri, mağazaları yıkıp yaktığını gördüm. "Hepinizi kesmeye
geldik!!" haykırışları, bağırış, çağırışlar ve "Merhamet"
dileyen seslerin arasında eve girdim ve aklıma ilk gelen şey, dolabımda
sakladığım askerlikten kalma teğmenlik üniformamı giymek ve babamdan
kalma bir tabancayı alarak dışarı çıkmak oldu. Dışarıda kan gövdeyi
götürüyordu. Karşı sahil Kartal, Pendik, Maltepe ve Bostancı'dan
kayıklarla adaya gelen binlerce gözü dönmüş insan Rumların mekanlarını
basıyor; kiliselerini yağmalıyor, kadın, erkek, çocuk demeden herkesi
hırpalıyorlardı. Aradan geçen bir saat sonra Heybeli'deki Denizciler
Okulu amirali, beyaz bir atın üzerinde ve arkasındaki deniz piyadeleriyle
saldırganları kovalamaya başladı. Beni ve ailemi şahsen tanıyan
Amiral, beni teğmen üniforması içinde gördü ve yanıma yanaşarak
"Korkma evladım, ben buradayım!!" diye seslendi. Ama bu
arada olan olmuştu. Ruhban Okulu dahil, tüm Rumların evleri, konakları,
iş yerleri yıkılıp dökülmüştü. Bunları yapanların hiçbiri Heybeli'li
Türk değildi. Bilakis Heybeli'li Türkler, biz Rumları korumaya çalışıyordu.
Ertesi gün, tüm İstanbul'da örfi idare ilan edilmişti. Ancak olan
da olmuştu. Şişli'deki mezarlığımız talan edilmişti. Cesetler bile
topraktan çıkarılmıştı. Taş mezarların haçları kamyonların arkasına
bağlanan büyük zincirlerle çekilip sökülmüştü.
ÖLENE KADAR UNUTMAM
Beyoğlu, Taksim adeta şiddetli bir depremin ardında kalanları anımsatıyordu.
Sıraselviler'de benim yaptırdığım Kısmet Apartmanı'ndaki evim ise,
bir zamanlar yanımda parke ustası olarak çalışan ve daha sonra benim
garantörlüğümle kendi iş yerini açan Halil Solmaz sayesinde kurtuldu.
Halil, benim evde olmadığımı bildiği için evimin önüne bir Türk
bayrağı astı ve belindeki silahıyla evimi korumaya çalıştı. Bu iyiliğini
ölene kadar unutmayacağım. ... Türkiye'ye o gün bugün bir daha gitmedim
ve gitmek de istemiyorum. İnsanlarını, Türkiye'yi çok seviyordum
ve 6 yaşımdayken tanıştığım Atatürk'ü hala çok seviyorum. Ama 6-7
eylül olaylarından dolayı fevkalade dargınım. Bu dargınlığım da
hala sürüyor. Kemal Atatürk yaşasaydı, zaten bu olaylar olmazdı.
'VUR' DEMİŞ, ÖLDÜRDÜLER
Sakopulos, 6-7 eylül olaylarını araştırdığını söylerken "Sonradan
öğrendiğim kadarıyla, mimar olduğum için bizzat tanıştırıldığım
dönemin Başbakanı Adnan Menderes, 6-7 Eylül olayları fikrinin İngilizler
tarafından ortaya atıldığını dönemin Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü
Zorlu'dan öğrendiğinde "Ben Rumlar'a dokunmam" demişti.
Ancak Sakopulos'a göre İngilizler, Kıbrıs'ta bağımsızlık savaşı
başlatan Kıbrıs Rumları'na misilleme yapılması için Türkiye'nin
İstanbul Rumları'na gözdağı vermesi yönünde baskılarını sürdürüyor;
Menderes Hükümeti de anamuhalefet lideri İsmet İnönü ile anlaşarak
"Vur emri" veriyor. Ancak Rumlar'a yönelik "göstermelik"
saldırı, korkutmayı öngören "vur" emrini; birkaç saat
içinde "öldür" emrine dönüştürmüştü.
Sabah
08.09.2005
|
