|
Türkiye’nin geçmişinde esrarengiz olaylar var. Daha geriye de gidilebilir,
ama biz çok partili döneme geçildiği 1945’i başlangıç alabiliriz:
Tan Matbaası baskını bunlardan biri... 6/7 Eylül bir diğeri.. Maraş
ve Çorum olaylarını, Madımak Oteli yangınını da bunlara ekleyebiliriz...
Tabii, çok sayıda sonuç almış veya girişim düzeyinde kalmış siyasî
suikastı da unutmamalı...
Türkiye’nin tarihi yazılırken bunları bütün gerçekliğiyle ele almak
şart; ancak, ‘bütün gerçeklik’ kolay ulaşılabilecek bir hedef değil.
Cumhuriyet’te yazan Attila İlhan, 80. yaş günü vesilesiyle kendisiyle
yapılan bir söyleşide, “Türkiye’nin yakın tarihi uyduruk” demiş,
herhalde buna bakarak...
Tan Matbaası baskını ile 6/7 Eylül olayları çarpıcı örnekler...
İkisi de ‘milliyetçi’ havada eylemlerdi bunların, ikisi de ‘çapulculuk’
olaylarıydı; kışkırtılmış kitleler birinde ‘komünist’ bir gazeteye
ait matbaayı talan ettiler, diğerinde ise gayrı müslimlerin dükkân
ve evlerini...
Bu olaylardan yalnız bir tanesiyle ilgili bir tanıklık var elimizde.
Muvazzaf hayatı neredeyse bütünüyle ‘özel harp’ saflarında geçmiş
Org. Sabri Yirmibeşoğlu’nun dehşetengiz tanıklığı... Org. Yirmibeşoğlu,
1955 yılında meydana gelmiş o olayın, bir ‘özel harp operasyonu’
olduğunu ilân ediyor... Özel harp operasyonlarını araştıran gazeteci
Fatih Güllapoğlu’na...
Fatih Güllapoğlu, Org. Sabri Yirmibeşoğlu ile arasında geçen mükâlemeyi,
‘Tanksız Topsuz Harekât’ (Tekin Yayınevi) adlı kitabında (s. 104)
aktarıyor. Okuyalım:
Sabri Yirmibeşoğlu: "-Sonra 6/7 Eylül olaylarını ele alırsak..."
/ Fatih Güllapoğlu: "-Pardon Paşam, pek anlayamadım. 6/7 Eylül
olayları mı?" / SY: "-Tabii...6-7 Eylül de bir Özel Harp
işidir ve muhteşem bir örgütlenmeydi. Amacına da ulaştı. (Paşa bunları
söylerken benden de soğuk terler boşandı) Sorarım size? Bu muhteşem
bir örgütlenme değil miydi?" / FG: "-E, evet Paşam !”
Mükâlemeyi okuyup tarihimize “6/7 Olayları” adıyla geçmiş eylemin
aslında bir ‘özel harp operasyonu’ olduğunu öğrendiğinizde, “Acaba
diğerleri de mi?” sorusu aklınıza gelmez mi? Sizlerin gelmese de
benim aklıma geliyor işte. Aklıma gelen bir soru, mâni olamam, daha
başka soruları da zihnime üşüştürür. Ardından her okuduğuma zihnime
üşüşen sorulara cevap aramak üzere yaklaşırım...
1945 aralık ayında yaşanan Tan Matbaası baskını, CHP’den koparak
DP’yi kuran bir grup ile Zekeriya-Sabiha Sertel’in başını çektiği
Ankara Dil Tarih ve Coğrafya Fakültesi’nde öğretim üyesi uzantıları
da bulunan ‘solcular’ arasında işbirliği arayışını sona erdirmişti.
Bu ikilinin bir başka alışılmadık müttefiki daha vardı: İsmet İnönü
tarafından emekliye sevkedilmiş tarihî ağırlığa sahip Genelkurmay
Başkanı Mareşal Fevzi Çakmak...
Tan Matbaası baskını sadece bir gazeteyi yayımlanamaz hale getirmekle
kalmadı, bu işbirliğini de berhava etti.
Orhan Birgit, Tan Matbaası baskınına, ‘kışkırtıcı’ bir konuşmaya
kanan birinci sınıf öğrencisi bir üniversiteli olarak katıldığını
söylüyor. 6/7 Eylül olayında aktif Kıbrıs Türktür Cemiyeti’nin 2.
başkanıydı Orhan Birgit ve bu sebeple yargılandı da; öğrencilik
dönemini çoktan geride bıraktığı o günlerdeki mâsumiyetini ise Sıkıyönetim
Mahkemesi tutanağı ve dönemin Sıkıyönetim komutanının tanıklığıyla
beyan ediyor...
İki kez benzer olaylarda adının geçmesi, adı geçen kişi için akıl
almaz bir tesadüf olabilir gerçekten. Bazı insanlar çok meraklıdır
ve bazen önünü arkasını pek düşünmeden olayların içine düşebilirler.
Orhan Birgit de o tiplerden olabilir tabii.
İleri yıllarda artık farklı bir kimliğin sahibidir Orhan Birgit;
gazeteci olmuştur. Gazetecilik ise farklı bir merak gerektirir.
Org. Yirmibeşoğlu’nun “Muhteşem bir özel harp operasyonu idi” dediği
eyleme de, Tan Matbaası baskınına da bir ‘gazeteci’ gözüyle yeniden
bakmasını beklemez misiniz? Ben beklerim. Hiç değilse bana cevap
verirken... Ancak, ağzına yakışmayan küfürleri okurken bu merakın
asgarisini bulamadım, ne yazık ki...
Olaylara katılanların önü sonradan ‘muhteşem’ bir biçimde açıldı.
6/7 Eylül’ü başlatan Atatürk’ün Selanik’teki evine bomba koymuş
genç Türkiye’ye kaçtı ve valiliğe kadar yükseldi. Haberi yazan AA
muhabirinin eşi BM’de protokol genel müdürü oldu. Haberi ‘ekstra’
baskıyla ülkeye duyuran gazeteci uluslararası bir haber ajansı sahibi
haline geldi. Gazetenin sahibi DP’den milletvekili seçildi. Tan
Matbaası baskınını ‘seyrettiği’ bilinenlerden biri başbakan ve cumhurbaşkanı,
ikisi ise CHP’den milletvekili ve bakan oldu.
Benim için ilginç ayrıntılar bunlar.
Konuya benzer açıdan yaklaşan Can Dündar, Milliyet’te, Tan baskınını
izlediğini öğrendiği yeni bir ismi de duyurdu geçen gün: Cumhuriyet
yöneticisi İlhan Selçuk... “Ben yürüdüm, ama binaya gitmedim, Tan'ı
yağmalayanların bazıları da sonradan DP milletvekili oldu” demiş
İlhan Bey.
Benden bu kadar...
Taha Kıvanç, Yeni Şafak
27.09.2005
|
