Rice, PKK'ya karşı operasyonel işbirliği vaat etmediği Ankara'dan İran'a yaptırım koalisyonuna katılmasını talep etti. Ankara: Ortak BM kararı alınmadan Amerika'nın yanında olmamız güç
ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice, Balkan turu çerçevesinde dün Atina'dan sonra Ankara'ya geldi. Rice'ın Dışişleri Bakanı Abdullah Gül, Başbakan Tayyip Erdoğan ve Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'le görüşmelerin gündemini, İran, PKK, Irak, Hamas'ın Ankara ziyareti, Genişletilmiş Ortadoğu Projesi, Türk-Yunan ilişkileri ve Kıbrıs oluşturdu. En önemli iki konu olan İran-PKK pazarlığında iki taraf da tam istediğine ulaşamadı. BM Güvenlik Konseyi'nden yaptırım kararı çıkmasa bile İran'a karşı oluşturulacak koalisyona Türkiye'nin katılmasını talep eden Rice, PKK'ya karşı 'operasyonel işbirliği'ni yeni kurulan Irak hükümetine havale etti. Ankara ise İran'a baskı konusunda Güvenlik Konseyi'nin alacağı 'ortak karar'a bakacağını belirtti. Görüşmelerde taraflar şu mesajları verdi:
İRAN: Rice'ın muhataplarından "Türkiye'den beklentimiz çok açık. Sizi İran'a yaptırım uygulamaya hazırlanan ülkeler arasında görmek istiyoruz. Var mısınız? Evet mi, hayır mı?" sorusunu yönelttiği aktarıldı. Rice, Konsey'den karar çıkmasa bile ABD'nin bu küresel sorunla ilgileneceğini vurgulayıp "Türkiye'den uluslararası camianın atacağı adımlara katkı bekliyoruz" dedi.
Gül'ün ise "Nükleer silahların yayılmasına karşıyız. İran'a daha açık mesajlar vereceğiz. Haftaya Ankara'ya gelecek Ali Laricani'yi uyaracağız. Ortadoğu'daki tehditlere yenisinin eklenmesini istemiyoruz" dediği öğrenildi. BM kararı olmadan atılacak bir adımın yeni kutuplaşmalar yaratacağını Rice'a aktaran yetkililer, "Bizi bağlayacak olan Güvenlik Konseyi'nin ortaklaşa kararıdır. Rusya'nın da, Çin'in de söyleyeceklerine bakacağız. Ortak karar olmadan ABD'nin yanında olmamız güç" mesajını verdi.
'Üçlü mekanizma canlanacak'
PKK: Sezer, Erdoğan ve Gül, PKK'yla mücadeleye vurgu yaptı. Kuzey Irak kaynaklı saldırıların yol açtığı can kayıplarına dikkat çeken Gül, "PKK faaliyetlerini artırdı. Ellerindeki silahları Iraktan alıyorlar. Daha fazla desteğe ihtiyaç var" diye konuştu. Türk yetkililer, ABD'nin eyleme geçmesi gerektiğinin altını çizdi.
Rice ise, Irak'taki güvenlik sorununu bahane edip askeri eylem sözü vermedi. "Irak'ta yeni hükümetin kurulmasıyla Türkiye-ABD-Irak arasında kurulu üçlü mekanizma yeniden canlandırılacak. PKK'yla mücadelenin Kuzey Irak'ta daha fazla istikrarsızlığa yol açmasını Türkiye de istemez" diyen Rice, Iraklı Kürt liderlerle de iyi geçinilmesini istedi.
KERKÜK: Gül, Kerkük'teki gelişmelerden duyduğu kaygıyı aktarırken, "Orası küçük bir Ortadoğu. Nüfus yapısının değiştirilip her şeyi mahvetmesine izin vermeyin" dedi. Rice da "Kerkük'teki nüfus yapısı konusunda biz de endişeliyiz. Yardımcımız BM olacak" dedi.
KIBRIS: Yetkililer, Eylem Planı'nın hareketlilik yaratamaması nedeniyle son umut haline gelen ABD'nin mutlaka adım atması gerektiğini vurgulayarak, "Rumları provoke edecek her adımın arkasında olmalısınız" dedi. Rice ise, "Rum tarafı referandumda hayır diyerek hayal kırıklığına uğrattı. KKTC ve Türk halkını takdir ediyoruz, tecridin kaldırılması için kanunlarımız çerçevesinde neler yapabileceğimizi değerlendiriyoruz" dedi.
HAMAS: İkili ilişkilerde yaşanan sıkıntıların güven bunalımına dönüşmemesine dair uzlaşıldı. Rice, Hamas ziyaretinin yarattığı hayal kırıklığı için 'iyi niyetli ama yanlış bir davranış' dedi. Gül ise "Biz Ortadoğu'da birlik ve beraberlikten yana olduğumuz için Hamas'ı ağırladık. Seçimle gelmişlerdir. Bölgedeki acıların dinmesi için onlara yanlış yola girmeyin, sizi esir alacak söz ve tavırlardan kaçının dedik" diye konuştu.
Erdoğan'dan Filistin çıkışı
Hamas konusu Erdoğan ile Rice görüşmesinde de gündeme geldi. Başbakan'ın Filistin'e ekonomik yardımların kesilmesini eleştirirken, "Filistin, demokrasi iradesinden dolayı cezalandırılmamalı. Mahmud Abbas'la bugün görüştüm. Durum hiç de parlak değil. Filistin daha fazla mağdur edilmemeli" dediği öğrenildi. Rice'ın ise Hamas'ın tutumunu değiştirmesinin Filistin halkının yararına olacağını söyledi. Erdoğan ayrıca Hamas'ın sürgündeki lideri Halid Meşal'in Ankara ziyaretine dair de bilgi verdi, ancak ayrıntılara girilmedi.
Ankara'da teyakkuz
Gazetecileri köpekler aradı: Atina'daki protestolar yüzünden Ankara'da güvenlik üst düzeye çıkarıldı. Özel timlerle 1500 polisin koruduğu Rice için ABD'den getirilen zırhlı araçlar kullanıldı. Rice'ın şehir merkezine gidişi için seçilen iki ayrı güzergâhta 'sıfır trafik' uygulamasına gidilirken, çatılara keskin nişancılar yerleştirildi. Gazeteciler havaalanında eğitimli köpeklerle tek tek arandı.
Orkideli karşılama: Rice, uçaktan inincee kendisine verilen beyaz orkide buketini aracına binene dek elden bırakmadı.
Elçilikte kanlı fotoğraflar: Yüksel Caddesi'ndeki İnsan Hakları Anıtı önünde KESK ve DİSK öncülüğünde düzenlenen gösteride 'ABD-Rice defol' yazılı pankartlar taşıyan protestocular, 'Katil ABD, işbirlikçi AKP', 'ABD'ye uşak, halka Kasımpaşalı' sloganlarıyla ABD elçiliğine yürüdü. Elçiliğe yaklaştırmayan göstericiler, elçilik kapısına Irak'ta çekilmiş kanlı fotoğrafları bıraktı. Mazlum-Der üyeleri de Rice'ı protesto eylemi yaptı.
Kırmızı boyaya gözaltı: ABD elçiliği önüne kırmızı boya döken iki gösterici gözaltına alındı.
Bugün Gül yolcu edecek: Gül ve Rice, bu sabah yine görüşecek. Şehirde Gül'ün makam arabasıyla seyahat eden Rice, havalimanına da Gül'ün aracıyla gidecek.

Ankara, Radikal
26.04.2006