301 kere maşallah

 

Başbakan ve bakanların üç yıldır değişmesi gerektiğini söylediği TCK'nın 301. maddesinde dava sayısı hızla artıyor ama Meclis'te bir adım bile atılmış değil
Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 'Türklüğü aşağılama'yı suç sayan 301. maddesine ilişkin AKP'nin hazırladığı değişiklik tasarısı bir türlü Meclis gündemine gelmezken mahkeme kapılarını aşındıran aydınların sayısı artıyor. Adalet Bakanı Mehmet Ali Şahin'in verdiği bilgiye göre 301'den 2006'da açılan 835 davada bin 314 sanık hâkim karşısına çıktı. 2007'nin ilk üç ayında ise 744 davada bin 189 sanık yargılandı.
Öldürülen Hrant Dink, Orhan Pamuk, Elif Şafak gibi ünlü isimlerin 'Türklüğü aşağıladıkları' gerekçesiyle sanık sandalyesine oturmasına neden olan 301, Avrupa Birliği'nden ve aydınlardan gelen eleştirilere rağmen üç yıldır değiştirilmedi. Önceki Adalet Bakanı Cemil Çiçek, Başbakan Tayyip Erdoğan, eski Dışişleri Bakanı Abdullah Gül ve yeni Dışişleri Bakanı Ali Babacan, son üç yıl içinde onlarca kez "301. madde bir iki hafta içinde değişecek" diye açıklamalar yaptı. Ancak, türban konusunda MHP ile işbirliği yapan ve milliyetçilerin "AKP Türklüğe hakareti suç saymaktan çıkarıyor" propagandasından çekinen hükümet, beklenen adımı atamadı.

MHP'li Şandır sordu
MHP Grup Başkanvekili Mehmet Şandır'ın 301. maddeden açılan ceza davalarına ilişkin soru önergesine yanıt veren Bakan Şahin şunları söyledi: "301 kapsamında yapılan yargılamaların dünya ve ülkemiz kamuoyunda geniş yankı uyandırması ülkemiz açısından bu suçların takibinin belli bir disipline bağlanmasını zaruri kıldığından, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin düşünce özgürlüğü bağlamında yerleşmiş içtihatları da göz önünde tutularak uygulamada doğan tereddütlerin giderilmesi ve düşünce özgürlüğünün alanının genişletilmesi amacıyla maddenin değiştirilmesi ihtiyacı ortaya çıkmıştır."

Şahin'in dava dökümü
Şahin'in verdiği rakamlara göre, 2006 yılında, 469'u bir önceki yıldan kalan, 328'i 2006 yılında açılan ve 38'i bozularak gelen olmak üzere mahkemelerde görülen 301. maddeyle ilgili dava sayısı 835'i buldu. Bu davalardan 299'u sonuçlandırılırken, 536 dava 2007 yılına devredildi. Yine 2006 yılında 301'den sanık sayısı 219'u kadın, bin 314'ü erkek olmak üzere toplam bin 533'ü buldu.
Bakan Şahin, 2007 yılında görülen 301. maddeyle ilgili davalar konusunda ise ilk üç aya ilişkin rakamları verdi. Buna göre de, 536'sı bir önceki yıldan devreden, 185'i 2007'nin ilk üç ayında açılan, 23'ü de bozularak gelen olmak üzere toplam dava sayısı 744 oldu. Bu davalardan 217'si 2007'de sonuçlandırıldı. Yine aynı yıl, hakkında 301 nedeniyle dava açılan sanık sayısı 164'ü kadın, bin 25'i de erkek olmak üzere bin 189 oldu. 2006'da ve 2007'nin ilk üç ayında açılan 301 davası sayısıysa 513 oldu. Bu sayı 2005'ten devrolanlarla birlikte 982 iken, Yargıtay'dan dönenlerle bin 69'a ulaştı.

Kimler yargılanmadı ki...
Orhan Pamuk, Ermeni tehciriyle ilgili İsviçre'de bir gazeteye yaptığı açıklamalar nedeniyle 301 sanığı olmuştu. Yayıncı Ragıp Zarakolu, George Jerjian'ın 'Ermeni soykırımı'nı konu alan 'Gerçek Bizi Özgür Kılacak' kitabını yayımlayarak 'Cumhuriyeti tahkir ve tezyif' etmekle suçlanmıştı. Suikast sonucu yaşamını yitiren gazeteci Hrant Dink, bir köşe yazısı nedeniyle 301'den mahkûm oldu. Ankara Ekin Tiyatrosu'nun, 5 Ekim 2002'de Kocaeli'nde, 'Gizli Örgüt Nasıl Kurulur' oyunu nedeniyle Eğitim-Sen yöneticilerine "emniyeti tahkir ve tezyif" suçlamasıyla dava açılmıştı. Yazar Elif Şafak, "Baba ve Piç" romanındaki hayali kahramanın Ermeni tehciri ile ilgili sözleri nedeniyle 301. madde sanığı olmuştu.


Ankara, Radikal
31.03.2008