TÜRKİYE, ekonomik gelişmenin temel dayanağı karayolu uzunluğunda dünya 13’üncüsü, demiryolunda ise 23’üncüsü oldu.

Amerikan Merkezi Haber Alma Örgütü’nün (CIA) ‘The World Factbook’ adlı çalışmasındaki verilere göre, yol uzunluğunda sıralamada yeri çok kötü olmasa da, Türkiye’nin, bin kilometrekare (km2) başına yol uzunluğuna bakıldığında gelişmiş ülkelerin oldukça gerisinde olduğu görülüyor. Tabii bunu yaparken kıta büyüklüğündeki devletleri (Rusya, ABD, Kanada, Çin, Brezilya, Avustralya gibi) dışarıda tutmak gerekiyor. Türkiye’nin köy yolları dahil 385 bin 960 kilometre (km) karayolu, 8 bin 607 km demiryolu varken, ilk sırada yer alan ABD’nin 6 milyon 334 bin 859 km karayolu, 194 bin 731 km demiryolu bulunuyor.

Dünya sıralamasında karayolunda ikinci sırayı 3 milyon 319 bin 644 km ile Hindistan, üçüncü sırayı 1 milyon 724 bin 929 km ile Brezilya, dördüncü sırayı 1 milyon 408 km ile Kanada, beşinci sırayı 1 milyon 402 bin 698 km ile Çin alırken, Türkiye’nin yarısından daha küçük (377 bin 835 km2) yüzölçümüne sahip bir ülke olan Japonya, 1 milyon 161 bin 894 km karayolu uzunluğu ile altıncı oldu.

Karayolu uzunluğunda ilk 25 ülke içinde bin km2 başına en fazla karayolu Japonya’da bulunuyor. Japonya’nın bin km2’ye 3 bin 75,1 km yol düşüyor. Bu ülkeyi 2 bin 385 km ile Avusturya, 1837,8 km ile Almanya, 1634,3 km ile Fransa, 1592,4 km ile İtalya, 1519,1 km ile İngiltere takip ediyor. Türkiye, bin km2 başına 494,5 km yol ile 25 ülke içinde 15’inci sırayı alıyor. Demiryolu uzunluğunda ilk 25 ülke içinde ise Almanya bin km2’ye 127,5 km demiryolu ile ilk sırayı alıyor. Almanya’yı, 120 km ile Çek Cumhuriyeti, 84,7 km ile Macaristan, 74,9 km ile Polonya, 69 km ile İngiltere, 64,7 km ile İtalya, 61,3 km ile Japonya izliyor. Türkiye, bin km2 başına 11 km demiryolu ile 25 ülke içinde 17’incilikte kalıyor.

Karayollarımız 3 katına çıkarsa Fransa’yı yakalıyoruz

BİR ülkenin ne kadar yol uzunluğuna sahip olması gerektiği yüzölçümü, nüfus yoğunluğu, fiziki zorluk, nüfusun belirli bölgelerde yoğunlaşması, doğal şartlar gibi çok çeşitli kıstaslara bağlı. Bu nedenle Türkiye’nin ne kadar yolu olması gerektiğini saptamak zor. Fakat, Türkiye’nin kendi boyutlarına ve koşullarına (yüzölçümü, nüfus yoğunluğu, doğal şartlar gibi) yakın gelişmiş ülke olan Fransa’nın oranında yol seviyesine ulaşması Türkiye için bir hedef olabilir. Bunun için Türkiye’nin karayolu uzunluğunu 3,3 katına (1 milyon 275 bin 702 kilometreye), demiryolu uzunluğunu ise 5,4 katına (46 bin 600 kilometreye) çıkarması gerekiyor.

Demiryolu uzunluğunda da birinci olan ABD’yi, 87 bin 157 km ile Rusya, 71 bin 600 km ile Çin, 63 bin 518 km ile Hindistan, 49 bin 422 km ile Kanada takip etti. Yine Türkiye’nin yarısından oldukça az (357 bin 21 km2) bir yüzölçümüne sahip olan Almanya, 45 bin 514 km (Türkiye’nin demiryolu uzunluğunun 5,3 katı) ile altıncı sırayı aldı.

Ekonomi, Hürriyet
14.06.2004